5G UYALI ALOQA TARMOQLARIDA QURILMALARARO ALOQA INTEGRATSIYASINI TAHLILI

Авторы

  • A.N.Nizamov, A.M.Diyorov, T.A.Jumaboyev, M.A.Axmadjonova, B.T.Toshpulatov, A.F.Rustamov. Muhammad al-Xorazmiy nomidagi TATU Samarqand filiali Автор

DOI:

https://doi.org/10.65164/q9jf0p05

Ключевые слова:

5G uyali aloqa, qurilmalararo aloqa (D2D), tarmoq integratsiyasi, past kechikish, yuqori tezlik, spektr samaradorligi, resurslarni taqsimlash, interferensiya boshqaruvi, xizmat sifati (QoS), tarmoq sig‘imi, IoT (buyumlar interneti), aqlli shaharlar, avtonom transport, xavfsizlik, energiya samaradorligi, mobil tarmoqlar, simsiz aloqa texnologiyalari.

Аннотация

Ushbu ishda 5G uyali aloqa tarmoqlarida qurilmalararo aloqa (Device-toDevice, D2D) texnologiyasining integratsiyasi tahlil qilinadi. Zamonaviy axborotkommunikatsiya tizimlarida qurilmalar sonining keskin ortishi va yuqori tezlik hamda past kechikishga bo‘lgan talabning oshishi an’anaviy tarmoqlar uchun yangi muammolarni yuzaga keltirmoqda. Qurilmalararo aloqa texnologiyasi yaqin joylashgan qurilmalar o‘rtasida to‘g‘ridanto‘g‘ri ma’lumot almashishni ta’minlab, tarmoq yuklamasini kamaytiradi, spektr samaradorligini oshiradi va kechikishni qisqartiradi.

 

Mazkur tadqiqotda D2D aloqaning 5G tarmoqlariga integratsiyalashuvi, uning arxitekturaviy xususiyatlari va ishlash tamoyillari ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, resurslarni samarali taqsimlash, interferensiyani boshqarish, xavfsizlik masalalari hamda xizmat sifati (QoS)ni ta’minlash muhim jihatlar sifatida tahlil etiladi. D2D texnologiyasining buyumlar interneti (IoT), aqlli shaharlar, avtonom transport tizimlari kabi zamonaviy sohalardagi ahamiyati ham yoritib beriladi.

 

Tahlil natijalari shuni ko‘rsatadiki, qurilmalararo aloqa integratsiyasi tarmoqning umumiy samaradorligi va ishonchliligini sezilarli darajada oshiradi. Shu bilan birga, ushbu texnologiyani joriy etish yangi texnik va boshqaruv muammolarini keltirib chiqaradi. Xulosa qilib aytganda, D2D aloqa 5G va kelajak tarmoqlarining muhim tarkibiy qismi hisoblanadi 

Библиографические ссылки

1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti. Raqamli Oʻzbekiston - 2030 strategiyasini tasdiqlash

va uni samarali amalga oshirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida: PF-6079-son Farmon. – Toshkent,

2020.

2. Vlachos, C. Integrating Device-to-Device Communications in 5G Cellular Networks : PhD

thesis / Kingʻs College London. – London, 2018. – 178 p.

Опубликован

2026-05-15