FISKAL NOMARKAZLASHTIRISH XITOYNING IQTISODIY O‘SISHIGA QANDAY TA’SIR KO‘RSATDI?
DOI:
https://doi.org/10.65164/xdvjjy60Kalit so‘zlar:
Xitoydagi fiskal nomarkazlashtirish mahalliy amaldorlar iqtisodiy ko‘rsatkichlar asosida baholanadigan tizimni yaratdi, bu esa hududlar o‘rtasida keskin raqobatni yuzaga keltirdi.Abstrak
Fiskal nomarkazlashtirish, ya’ni xarajatlar bo‘yicha vakolatlarning va qisman daromad yig‘ish
huquqining markaziy hukumatdan quyi darajadagi hukumatlarga o‘tkazilishi Xitoyning iqtisodiy
o‘zgarishlarida asosiy ro‘l o‘ynadi. Tadqiqotchilarning aksariyati nomarkazlashtirish mahalliy
hukumatlar uchun kuchli rag‘batlar yaratganini va islohotlar davrida Xitoyning o‘sish modelini
shakllantirganini ta’kidlaydi. Biroq, bu ijobiy natijalar uzoq muddatli iqtisodiy nosozliklar bilan birga
yuzaga keldi. Ushbu tezis fiskal nomarkazlashtirishning Xitoy iqtisodiy o‘sishiga bo‘lgan ijobiy va
salbiy ta’sirlarini tahlil qiladi.
Havolalar
1. Jin, H., Qian, Y., & Veingast, B. (2005). Mintaqaviy nomarkazlashtirish va fiskal rag'batlantirish:
Federalizm, Xitoy uslubi. Davlat iqtisodiyoti jurnali, 89(9–10), 1719–1742.
2. Li, H., & Zhou, L. (2005). Siyosiy almashinuv va iqtisodiy ko‘rsatkichlar: Xitoyda kadrlar
nazoratining rag'batlantiruvchi roli. Davlat iqtisodiyoti jurnali, 89(9–10), 1743–1762.
3. Lin, J. Y., & Liu, Z. (2000). Xitoyda fiskal nomarkazlashtirish va iqtisodiy o‘sish. Iqtisodiy
rivojlanish va madaniy o‘zgarishlar, 49(1), 1–21.
4. Liu, L., & Prasad, A. (2018). Xitoyning mahalliy hokimiyat qarzlari: Muammolar va yechimlar.
Xalqaro valyuta jamg'armasi ishchi hujjati.
5. Naughton, B. (2007). Xitoy iqtisodiyoti: O‘zgarishlar va o‘sish. MIT Press.
6. Qian, Y., & Veingast, B. (1997). Federalizm bozor rag'batlarini saqlab qolish majburiyati
sifatida. Iqtisodiy istiqbollar jurnali, 11(4), 83–92.
7. Wu, J. (2019). Xitoyda shahar yerlarini moliyalashtirish va fiskal barqarorlik. Shahar
tadqiqotlari, 56(7), 1503–1521.
8. Zhang, T., & Zou, H. (1998). Xitoyda fiskal nomarkazlashtirish, davlat xarajatlari va iqtisodiy
o‘sish. Davlat iqtisodiyoti jurnali, 67(2), 221–240.