O‘ZBEK TILI MATNLARINI MATRITSALI KODLASH ASOSIDA IDENTIFIKATSIYALASHNING MATEMATIK MODELI

Mualliflar

  • Xo‘jakulov Toshtemir Toshkent Amaliy fanlar universiteti, “Kompyuter injiniringi” kafedrasi t.f.f.d (PhD), dotsent Muallif
  • Axmedova Nodira Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari universiteti Muallif
  • Kaxorov Azamat Katta o‘qituvchi, O‘zDJTU Muallif

DOI:

https://doi.org/10.65164/1p8mhr46

Kalit so‘zlar:

o‘zbek tili, matritsali kodlash, identifikatsiya, matematik model, matnni qayta ishlash, sun’iy intellekt, axborot xavfsizligi, raqamli lingvistika.

Abstrak

Ushbu maqolada o‘zbek tili matnlarini avtomatik identifikatsiyalash uchun matritsali kodlashga asoslangan matematik model taklif etiladi. Modelning asosiy maqsadi matnlarni raqamli ko‘rinishga o‘tkazish, ularni matritsa shaklida ifodalash va matematik amallar yordamida identifikatsiyalash samaradorligini oshirishdan iborat. Taklif etilgan yondashuv o‘zbek alifbosidagi harflarni sonli kodlar bilan bog‘lash, matnlarni kodlash matritsasini shakllantirish hamda identifikatsiya koeffitsiyentlarini hisoblashga asoslanadi. Natijada matnlarni tezkor qidirish, mualliflikni aniqlash, matnlarni tasniflash va axborot xavfsizligi masalalarida qo‘llash imkoniyati yaratiladi.

Havolalar

1.

Khujakulov, T.A. (n.d.). The problems of information and telecommunication technologies. In Proceedings of the Republican Scientific and Technical Conference, Tashkent, pp. 86-88.

2.

Yakubov, M., & Khujakulov, T.A. (n.d.). Aral Sea. In Materials for the International Scientific and Practical Conference, pp. 188-190.

3.

Cuban, L. (2001). Oversold and Underused: Computers in the Classroom. Harvard University Press.

4.

Cuban, L. (2018). Teachers and Machines: The Classroom Use of Technology. Teachers College Press.

5.

Darling-Hammond, L. (2017). Teaching for Deeper Learning. Harvard Education Press.

6.

Davis, F. D. (1989). Perceived usefulness, perceived ease of use, and user acceptance of information technology. MIS Quarterly, 13(3), 319–340.

7.

O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi (2024). Ta’limda raqamli texnologiyalarni rivojlantirish strategiyasi. Toshkent.

8.

Karimov, I. (2022). Zamonaviy ta’lim texnologiyalari. Toshkent: Fan va texnologiya nashriyoti.

Yuklab olishlar

Nashr qilingan

2026-05-15